“Glyfosaat heeft de bodemkwaliteit op mijn boerderij enorm verbeterd”

De Duitse akkerbouwer Gerd Teichmann vertelt hoe het gebruik van glyfosaat het dieselverbruik en de werklast op zijn boerderij in Nedersaksen heeft verlaagd.

 

Mijn naam is Gerd Teichmann en ik ben 50 jaar oud. Ik woon samen met mijn vrouw Christina en onze twee kinderen in Ballenhausen, net buiten Göttingen in Duitsland. We runnen onze boerderij samen met de familie Vollmer, en in totaal bezitten wij 325 hectare grond.

Mijn schoonouders hebben de boerderij in het begin van de jaren zeventig gekocht en later aan ons overgedragen. Landbouw zit bij ons in de familie en we hopen dat onze 17-jarige zoon Gerd-Christian de boerderij over zal nemen als wij met pensioen gaan. In de jaren zeventig hadden we nog wat vee op de boerderij, maar vandaag de dag doen we uitsluitend aan akkerbouw.

In onze regio en in het grootste deel van Nedersaksen wordt voornamelijk graan verbouwd. Op onze boerderij gebruiken we ongeveer 40% van het land voor graan. Op ongeveer 15% van het land telen we suikerbieten en dat willen we in de toekomst ook blijven doen. In de winter is koolzaad een ander belangrijk gewas voor ons. We zijn meer gerst gaan telen en in de afgelopen 13 jaar hebben we ook veldbonen geteeld. We proberen te diversifiëren door het drieslagstelsel toe te passen, omdat we gezonde grond nodig hebben. Vruchtwisseling is een goede manier om daarvoor te zorgen.

Ploegerosie

Vroeger, op de boerderij van mijn ouders, gingen we te werk zoals de meeste boeren hier in de buurt. De ploeg was ons belangrijkste werktuig. Destijds hadden we veelvoorkomende problemen met kweekgras. We konden dit onkruid alleen door mechanische landbewerking verwijderen en kregen het maar voor 70 tot 80% onder controle. In het voorjaar en de herfst leidde het ploegen soms tot erosie na zware regenval. Op steiler terrein werd de grond door de regen weggespoeld. Vervolgens kwam het terecht in de sloten en moest het door ons of de gemeente worden herwonnen.

Op de boerderij van mijn ouders hadden we ongeveer 160 hectare grond. Dat is de helft van het land dat we tegenwoordig hebben. Mijn vader en twee van zijn leerlingen leverden de benodigde mankracht. We hadden die mensen nodig om een boerderij te runnen die de helft kleiner was dan onze huidige boerderij, met een lagere productiviteit.

Ik weet nog dat we in het voorjaar en de herfst van 1995 met zware regenval kampten. We besloten toen iets anders te proberen en het steilste stuk land in twee stukken te verdelen. We verdeelden een veld van acht hectare en ploegden de ene helft. Op de andere helft gebruikten we alleen een tan deg om planten los te steken en de bodem met mulch te bedekken. In de winter viel ons op dat het geploegde deel was geërodeerd en dat het met mulch bedekte deel er veel beter uitzag. Het daaropvolgende jaar besloten we niet meer te ploegen en over te stappen naar het gebruik van herbicide met glyfosaat.

‘[Zonder glyfosaat] zou de kwaliteit van de gewassen verslechteren. Er zou meer onkruidzaad zijn en mijn oogst zou een hogere vochtigheidsgraad hebben.’ Duitse akkerbouwer Gerd Teichmann

De voordelen van glyfosaat

Voor we begonnen met het gebruik van glyfosaat, vereiste ons systeem een vijfstappenproces met werktuigen zoals een ploeg, tan deg, vorenpakker en een combinatie van een rotorkop eg en zaaimachine. Hiervoor verbruikten we ongeveer 100 liter dieselbrandstof per hectare.

Tegenwoordig gebruiken we alleen een tan deg en soms een wals. Over het hele land gebruiken we gemiddeld 1,5 liter glyfosaat per hectare en twee weken later kunnen we zaaien. Ons dieselverbruik is verminderd tot 70 liter per hectare. Bij 300 hectare grond scheelt dat alleen voor onze boerderij al 9.000 liter diesel per jaar.

 

Natuurbescherming

In de lente zien we regelmatig veldleeuwerikken nesten bouwen tussen de bieten en hazen in de velden. Bij mechanische grondbewerking zou ik een cultivator met meerdere rijen moeten gebruiken die de nesten van de vogels kapot zou maken en de hazen zou doden. Door het gebruik van herbicide gebaseerd op glysofaat, wordt alle fauna in het veld minder verstoord, omdat de grond minder intensief bewerkt hoeft te worden.

Er zijn ook meer regenwormen dan voorheen. Dat betekent dat de grond gezond is. Door de gangen die regenwormen maken, verbeteren ze de waterafvoer, beperken ze erosie en verbeteren ze de algemene bodemkwaliteit. De goede structuur en vruchtbaarheid van de grond zorgen voor hogere gewasopbrengsten. We moeten in de grond investeren om de kwaliteit ervan te behouden voor de toekomstige generaties en we zouden nooit iets doen dat de kwaliteit zou schaden.

De gevolgen van een verbod

Als we geen glysofaat zouden kunnen gebruiken, zou dat een enorme achteruitgang zijn. Dat zou ons dertig jaar terug in de tijd werpen. We zouden het onkruid dan alleen door mechanische grondbewerking kunnen bestrijden en alle vooruitgang die we hebben geboekt, zou tenietgedaan worden.

De kwaliteit van de oogst zou verslechteren. Er zouden meer onkruidzaden zijn en de vochtigheidsgraad van de oogst zou stijgen, en dat kunnen we ons niet veroorloven met de huidige kwaliteitsnormen. Het is belangrijk om te weten dat plaagbestrijding en chemicaliën een positief en ecologisch effect kunnen hebben op het veld. Daar geloof ik stellig in, omdat ik elke dag over mijn land loop en zie hoe gezond mijn gewassen groeien. Ik hoop dat mensen mijn verhaal geloven. Dat is erg belangrijk voor mij.